ANTIDEPRESSIVA

(Verschenen op 14 augustus 2008)

Pas maakte ik een bijzonder voorval mee met een cliënt, die nu halverwege een coachingtraject zit op het gebied van persoonlijke ontwikkeling. Deze man zit met psychische en lichamelijke klachten thuis. Dankzij het coachingtraject kon hij al langere periodes van innerlijke rust ervaren en de oefeningen hadden hem geholpen dieper bij zichzelf naar binnen te gaan. Regelmatig voelde hij zich echter nog moe en prikkelbaar en het was duidelijk dat hij nog niet toe was aan de stap om weer te gaan werken. Toen hem op een bepaald moment een diep gevoel van eenzaamheid en verdriet overviel, raadde een internist, waar hij toevallig was die dag, hem antidepressiva aan. Hij had dit middel anderhalf jaar eerder ook geslikt om bepaalde angsten te overwinnen. Het had daar niet tegen geholpen en het middel had wel vervelende bijwerkingen. Het ontwenningsproces bleek zwaar te zijn. Hij stond nu dus nogal ambivalent tegenover het weer gaan slikken van antidepressiva. Maar door het gedegen overkomende verhaal van de internist, over het ontbreken van een bepaald stofje in de hersenen dat door het slikken van de medicijnen kon worden vervangen, en door het belang van zijn vrouw die veel last had van zijn stemmingen, liet hij zich toch overreden de medicijnen weer te gaan slikken. Binnen een paar dagen merkte hij al hoe zijn gevoel inderdaad werd weggedrukt. Hij vertelde het me gelaten, alsof hij gefaald had. Ik ben geen deskundige op het gebied van antidepressiva en mag niet op de stoel van de specialist gaan zitten. Wel gaf ik hem mee dat ik vertrouwen had in zijn innerlijk proces en dat het voor mij niet onrustbarend was dat hij in zo’n diepe gevoelscrisis had gezeten. Juist door waar hij bij mij mee bezig was, kwam er ruimte om zijn eenzaamheid en verdriet tot in alle diepte te voelen, iets waar hij wellicht doorheen zou moeten om verder te kunnen.

Intuïtieve keuze
Ik besloot hem te helpen een eigen keuze te maken, niet gebaseerd op angst, maar gebaseerd op het diepere weten in hemzelf, waar hij via een intuïtief proces bij kon komen. Ik heb hem daartoe een visualisatie laten doen, waarbij hij zich vanuit een diep ontspannen toestand voorstelde dat hij een pad liep, waar een splitsing in voorkwam, met een richtingaanwijzer naar rechts, de weg van de antidepressiva, en een naar links, de weg zonder medicijnen. Hij wilde eerst het linker pad verkennen. Dit zonder-medicijnen-pad voelde aan als een pad van vrijheid, maar het was er wel kouder en donkerder dan de weg naar rechts. En hij kon er geen stappen zetten. Ik vroeg hem wat voor hulp hij nodig had. Eerst moest de energie van de antidepressiva uit zijn lichaam worden losgelaten, want die belemmerde hem om te kunnen voelen. Vervolgens vroeg hij om motivatie en plezier. Met die hulp lukte het inderdaad om het linkerpad verder te verkennen. Het bleek geen gemakkelijk pad te zijn, maar het leidde hem naar een prachtige plek, die hem ontroerde. Vervolgens ging hij ook de weg naar rechts verkennen, het antidepressiva-pad. Dit was wel een gemakkelijke weg, maar het was er saai, er veranderde helemaal niets. Waar hij ook heen ging, het zag er overal hetzelfde uit. Het voelde aan als een gevangenis. Op deze manier ontdekte hij dat hij werkelijk wilde stoppen met de medicijnen, hoe moeilijk het ook zou kunnen worden. En het was niet een keuze die ik hem aanbevolen had, maar een keuze die hij van binnen gevoeld en ervaren had.

Bevrijding
Een paar dagen later schreef hij me een e-mail:  “Het klinkt misschien raar, maar nu ik de pil weer heb gelaten voor wat het is, voel ik me van binnen weer thuiskomen. Verdriet en eenzaamheid lijken niets anders te zijn dan een negatieve emotie, en ik heb ze al die jaren onderdrukt middels stress, medicijnen of eten en drank. Door nu wel deze gevoelens te ervaren, die overigens nu pas na 3 maanden te voorschijn lijken te komen, ervaar ik dit als een bevrijding uit de min of meer vertrouwde greep van het leven die me vasthield en niet liet gaan. De week dat ik de antidepressiva heb geslikt was die vertrouwde greep weer terug. Ik werd wat vrolijker en energieker voor het moment, maar een stem in mij zei dat dit van korte duur zou zijn. Uiteraard kunnen medicijnen in sommige gevallen een ondersteuning bieden, maar in deze situatie onderdrukken ze alleen maar de gevoelens die ik eigenlijk juist toe zou moeten laten om terug te komen bij mezelf. Voor ieder individu zal het gebruik van medicijnen als antidepressiva weer anders zijn, maar het belangrijkste hierin is dat de keuze over het gebruik hiervan bij jezelf moet liggen.”