HUISHOUDEN

(verschenen op 24 mei 2007)

Ooit zag ik het huishouden als een noodzakelijke, maar vervelende tijdsbesteding. Ik had er geen plezier in om ermee bezig te zijn en we hadden er ook veel te weinig tijd voor. Toen we kinderen kregen en onze tijd nog schaarser werd, besloten we dan ook om het huishouden uit te besteden aan een huishoudelijke hulp. We hebben heel dierbare hulpen gehad en ze hebben ons in de loop der jaren ook veel werk uit handen genomen, dus ik ben uitermate dankbaar dat zij op ons pad zijn gekomen. Maar na verloop van tijd, toen de kinderen groter werden en ik veel meer rust kreeg omdat ik voor mezelf was gaan werken, ontstond bij mijn man en mij toch de behoefte om het huishouden weer in eigen hand te nemen. Het werkt namelijk wel vervreemdend als je je eigen huis niet meer schoonhoudt. En als je alles wat je doet met aandacht en liefde doet, dan zijn er eigenlijk geen vervelende klusjes. Voor mij is het huishouden nu een soort meditatie geworden. Ik probeer het werk te doen vanuit het moment van het nu, met mijn aandacht helemaal bij wat ik aan het doen ben, zonder stress. Ik gebruik deze tijd om mezelf weer terug te vinden als ik wat druk in m’n hoofd ben. Ik probeer dan met mijn aandacht helemaal bij het schoonmaakwerk te zijn en niet bij alles wat ik verder nog wil doen.

Gezinsritueel
We besloten ook de kinderen bij het huishouden te betrekken. Zondagochtend werd schoonmaakochtend, een uurtje samen poetsen als een gezellig gezinsritueel. De kinderen deden dan eerst hun eigen kamer: opruimen, stoffen en zuigen. Vervolgens deden ze ook een klus in het algemeen belang. Terwijl de oudste de hele badkamer voor haar rekening nam, leerden we de jongste kleinere klusjes, zoals het fornuis schoonmaken of een wc poetsen. In het begin protesteerden ze heftig tegen deze vorm van kinderarbeid, maar al gauw veranderde dat. We zetten er een gezellig muziekje bij op, zongen luidkeels mee en dan waren we alle vier in een vrolijk humeur tijdens het schoonmaken. Soms werden we direct na het ontbijt al opgejut: ‘wanneer gaan we schoonmaken?!’ Een jaar geleden werd er echter steeds meer gemopperd tijdens ons wekelijks schoonmaakuurtje. We hebben de spelregels toen weer wat aangepast aan de situatie. Ieder kind doet nu wekelijks wel de eigen kamer, maar de klus voor het algemeen belang kan zelf uitgekozen worden en hoeft ook niet op zondagochtend te worden uitgevoerd. Zo wordt er tegenwoordig vaak gekookt of afgewassen door de kinderen. Omdat ze er zelf voor kiezen, hebben ze er meestal ook plezier in.

Seva
Ik heb ooit een cursusweek gedaan in een spiritueel centrum, waar huishoudelijk werk seva werd genoemd en onderdeel van het leerproces was. Terwijl mij in een spirituele sessie duidelijk was geworden dat ik moeite had met het vragen om hulp, kwam dit patroon ook in het doen van seva weer naar voren. Ik had als taak om te helpen met het opruimen en schoonmaken van één van de keukens. Op een kar moest ik via de binnenplaats spullen verslepen van de ene naar de andere keuken. Ik kon de kar net aan in mijn eentje trekken. Ik kreeg nog hulp aangeboden, maar ik vond het een leuke uitdaging om het alleen te doen. Het grind op de binnenplaats veranderde echter van samenstelling, waardoor ik de kar op een gegeven moment haast niet meer vooruit kreeg. Het schoot wel door me heen dat ik nu om hulp zou kunnen vragen, maar ik voelde me daar ongemakkelijk bij. De eerder aangeboden hulp had ik immers afgeslagen. Op een gegeven moment zag ik een paar mensen naar me staan kijken, breeduit lachend. Pas toen herinnerde ik me de sessie waarin mij duidelijk was geworden dat ik mocht leren om hulp te vragen. Wat een les! Zo werkte het dus in het dagelijks leven ook met mij. Ik putte me uit omdat ik vond dat ik alles zelf moest kunnen, terwijl iedereen bereid zou zijn me te helpen, als ik er maar om zou vragen. Je kunt het huishouden thuis ook als seva zien, als bijdrage aan je persoonlijke ontwikkeling. Hoe bewuster je het huishouden doet, hoe meer duidelijkheid je krijgt over de patronen waar je in zit. Maar dit vergt wel wat zelfreflectie. Ik zie het als een leerproces. Hoewel ik nog wat weinig tijd neem voor het huishouden (een goede huisvrouw zal ik wel nooit worden), heb ik er in ieder geval plezier in om ermee bezig te zijn. En dat alleen is al heel wat waard!